Biblioteka "Trubadura" Strona główna

Ariodante
Opera w trzech aktach

Jerzy Fryderyk Haendel, HWV 33 (1735)
libretto: anonimowa adaptacja dzieła Antonio Salvi "Ginevra, principessa di Scozia" (1708),
opartego na pieśniach 4-6 "Orlando furioso" Ariosta.
Tekst oryginalny: www.haendel.it lub www.karadar.com/Librettos/handel_ariodante.html


Tłum. Izabela Zofia Zbikowska

Akt I - Akt II - Akt III

OSOBY:

KRÓL SZKOCJI (bas)
ARIODANTE (alt) książę, królewski wasal
GINEWRA (sopran) córka Króla, narzeczona Ariodanta
LURKANIO (tenor) brat Ariodanta
POLINESSO (alt) książę Albany (szkocki tytuł książęcy)
DALINDA (sopran) dwórka Ginewry, zakochana w Polinessie
ODOARDO (tenor) faworyt Króla


AKT I

SCENA 1

Komnata w pałacu królewskim. Ginewra przed lustrem. Dalinda, paziowie i damy dworu.

GINEWRA

Aria:
Klejnoty, ozdoby i radość
 czynią mą twarz
 jeszcze piękniejszą dla mego miłego.
 (Wstaje od lustra. Paziowie i dwórki odchodzą.)

DALINDA

 A zatem jesteś zakochana, moja Pani?

GINEWRA

 Moje serce płonie czystym płomieniem, rozpalonym przez miłość.

DALINDA

 A król, Wasz ojciec, aprobuje [tę miłość]?

GINEWRA

 Wręcz podsyca!

DALINDA

 Miłuj więc dalej; raduj swe serce.
 (Odchodzi)

 

SCENA 2

Ginewra, Polinesso i Dalinda, która powraca.

POLINESSO

 Ginewra?

GINEWRA

 Co za śmiałość!
 Zostań Dalindo!

POLINESSO

 Moje serce nie mogło dłużej żyć z dala od twych pięknych oczu, zatem wybacz jeśli....

GINEWRA

 Książę, do tej pory twój widok był moim oczom niemiły, ale teraz, kiedy oznajmiłeś, że mnie miłujesz, jest im wstrętny.

Aria:
Bardziej wstrętna mym oczom
 niż twój widok, Panie,
 nie jest nawet Tezyfona!
 Miłość, igrając z nami,
 dała ci płonące serce,
 a mi serce z lodu.
 

SCENA 3

 Polinesso i Dalinda.

POLINESSO

 Wyniosła piękność!

DALINDA

 Panie, na próżno się starasz... Przestań ją kochać. Wierzę, że Ariodante...

POLINESSO

 ...jest moim rywalem?

DALINDA

 Nawet więcej: wybrańcem jej serca.

POLINESSO

 A jej ojciec?

DALINDA

 Aprobuje ich uczucie, na co więc liczysz?

Aria:
Otwórz oczy i dostrzeż
 ukryte cierpienie innych:
 ktoś do ciebie wzdycha,
 ale ty nie słuchasz.
 [A ona] mową milczenia,
 podmuchem westchnień
 zdradza piękny
 płomień, który trawi jej pierś.
 

SCENA 4

Polinesso sam.

POLINESSO

 Moja nadziei, co ty na to? Opuszczasz mnie? Nie! Odwagi, Polinesso! Skoro Dalinda wyznała ci miłość, wznieśmy sprytną przeszkodę, by mój rywal nie zasiadł na tronie.

Aria:
Kiedy podstęp
 jest okryty skromnym odzieniem,
 ucieka się przed nim i pogardza,
 nazywając zdradą.
 Ale wychwala się go
 jako męską przezorność,
 kiedy przywdzieje
 zdobniejszą szatę.
 

SCENA 5

Ogród królewski. Ariodante, następnie Ginewra.

ARIODANTE

Aria:
Tutaj, w swej własnej mowie, o miłości
 prawi memu zakochanemu sercu
 strumyk, trawa i drzewa.

ARIODANTE

 Zawsze będę cię kochać, mój skarbie.

GINEWRA

 Ja także przyrzekam ci, ze moje serce pozostanie [ci] wierne.

ARIODANTE

 Ty jesteś moją panią, ja twym wasalem!

GINEWRA

 Ariodante, dzięki Miłości moje serce nie jest suwerenne, a ten kto nim rządzi, nie jest wasalem.

ARIODANTE

 Moje serce jest tak zdumione, że wciąż nie dowierza [swemu szczęściu].

GINEWRA

 Niech zatem moja prawica będzie dla ciebie rękojmią [mej miłości].

GINEWRA, ARIODANTE

 Przyjmij (przyjmuję) z tej reki
 przysięgę (nagrodę) mojej wierności.
 Niech nigdy okrucieństwo nieludzkiego losu
 nie zgasi w mym sercu tego pięknego żaru!

 

SCENA 6

Kiedy powtarzają duet, wchodzi Król i wkracza pomiędzy nich, biorąc oboje za ręce.

KRÓL

 Nie przeszkadzajcie sobie, zakochane duszyczki!

GINEWRA

 Ojcze!

ARIODANTE

 Mój królu!

KRÓL

 Zamilczcie i pozwólcie mi też uczestniczyć w waszej radości,
(do Ginewry)
 bo ty jesteś jedną częscią mego życia i mej duszy,
(do Ariodante)
 a ty drugą.

ARIODANTE (klęka)

 Do twych królewskich stóp...

KRÓL

 Wstań, mój drogi Ariodante. W mym wieku muszę myśleć o mej córce i królestwie i nie przychodzi mi na myśl godniejszy małżonek i król niż ty.

GINEWRA

 O Bogowie, co za radość!

ARIODANTE

 Jeśli tak szczęśliwy los...

GINEWRA

 ... moje serce jest w stanie ogarnąć...

ARIODANTE

 ... Jeśli moje serce nie umiera [od nadmiaru szczęścia]...

GINEWRA

 ...[sprawia] to tylko cud miłości.

KRÓL

 Idź teraz, moja córko. Na zbliżające się zaślubiny, niech twe serce będzie jeszcze bardziej radosne, twoje oblicze jeszcze urodziwsze, twe włosy jeszcze piękniej ozdobione klejnotami.

GINEWRA

Aria:
Wzlatuj, Kupidynie,
 uczcij wielka radość
 dwóch miłujących się serc.
 Tak wielka jest nasza rozkosz,
 że nie wiem, jak ją wyrazić,
 mogę się jedynie cieszyć.
 (Wychodzi)
 

SCENA 7

Ariodante, Król, Odoardo i straże.

KRÓL

 Idź czym prędzej, Odoardo, przygotuj uroczystości; z okazji wesela, niech jutrzejszy dzień będzie pełen uciech i szczęścia.

ODOARDO

 I niechaj ten pałac, królestwo i świat się radują.

KRÓL

 A ty, Ariodante, który jesteś mi tak drogi jak Ginewra, z ręki twego króla przyjmij ten dar. Nie mogę dać ci więcej niż siebie, moją córkę i mój tron.

Aria:
Niech swą trąbką
 Sława ogłosi w całym świecie
 szczęśliwe wieści.
 Niebo wesoło wtóruje,
 gdyż radośniejszego dnia
 Los nie mógł stworzyć.
 (Odchodzi)
 

SCENA 8

Ariodante sam.

ARIODANTE

 O, szczęśliwe me serce! Po tylu mękach znalazłem się wreszcie w królestwie radości.
 

Aria:
Na skrzydłach wierności
 wzlatuje Kupidyn,
 roznieca w sercu triumf
 wiary i nadziei.
 Nie muszę się więcej bać
 okrutnych ciosów losu,
 ale z mym pięknym skarbem
 wiecznie się radować.
 (Odchodzi)
 

SCENA 9

Wchodzą Polinesso i Dalinda, rozmawiając.

POLINESSO

 Znam twe cnoty, Dalindo droga, i z twą pomocą chcę zrzucić haniebne jarzmo; odpłacić za wzgardę wzgardą, zostawić Ginewrę, zaślubiny i królestwo.

DALINDA

 (Co słyszę? Ach, jakże jestem szczęśliwa!) Na twe rozkazy, Panie...

POLINESSO

 Tak, tej nocy, kiedy Ginewra będzie spać, przywdziej jej szaty, naśladuj ją we wszystkim, ułóż włosy tak jak ona...

DALINDA

 A potem?

POLINESSO

 Wprowadź mnie do jej komnat tajemnym przejściem w królewskim ogrodzie i udawaj, że jesteś Ginewrą.

DALINDA

 Ale mój honor...?

POLINESSO

 Wiem co to honor należny szlachetnej damie. Jeszcze nie zdecydowałaś?

DALINDA

 Siła miłości! Niczego nie można odmówić ukochanej osobie.

POLINESSO

 Odtąd moje serce będzie tobie całkowicie oddane.

Aria:
W tobie pokładam nadzieję
 ukojenia mych ran, piękne oczy.
 Tobie chcę poświęcić
 uczucie mego serca, urodziwe oczęta.
 (Odchodzi)
 

SCENA 10

Dalinda i Lurkanio.

LURKANIO

 Dalindo, na zachodnim horyzoncie słońce właśnie kładzie się do snu, ale w twych pięknych oczach, jeszcze jaśniejsze słońce rzuca swój blask na mnie.

DALINDA

 Panie, żarty sobie ze mnie stroisz.

LURKANIO

 Jesteś moim jedynym pragnieniem.

DALINDA

 Nie do ciebie należę, Panie...

LURKANIO

 Jesteś moim bożyszczem.

DALINDA

 Skieruj swe pragnienia na znaczniejszy cel.

LURKANIO

Aria:
Mojego serca prześliczne promienie,
 chowacie się teraz przede mną;
 Ale dlaczego?
 Bez was nie potrafię żyć.
 Ten żar, który z was emanuje,
 ten żar, który mnie rozpalił i wciąż rozpala
 i będzie płonął do dnia mej śmierci,
 to on dał memu sercu życie.
 (Odchodzi)
 

SCENA 11

Dalinda sama.

DALINDA

 Ach! Moje kochające serce płonie innym żarem. I pozostanie wierne na wieczność.

Aria:
Pierwszy żar
 jest tak drogi memu sercu,
 że nie chcę go ostudzić
 moja kochająca dusza.
 Jestem wierna,
 nigdy okrutna.
 Jemu zawsze będzie
 wierne moje serce.
 (Odchodzi)
 

SCENA 12

Piękna dolina. Ariodante podziwia krajobraz.

ARIODANTE

 Wydaje [mi] się, że gdziekolwiek się zwrócę, widzę radość i ożywienie.

 

SCENA 13

Ginewra i Ariodante.

GINEWRA

 Co to za pomyślna gwiazda prowadzi mnie do ciebie, moje kochanie?

ARIODANTE

 To ty jesteś tą gwiazdą.

GINEWRA

 Ciesz się, mój drogi, jesteśmy już blisko portu; i nowy dzień przyniesie uwieńczenie naszych pięknych zaślubin.

ARIODANTE

 Szczęśliwi mieszkańcy tej ziemi, piękne nimfy i kochające pastereczki, przyjdźcie sławić tańcem i śpiewem naszą wielką radość.
Symfonia.
Duet:

GINEWRA, ARIODANTE

 Odradza się w mym sercu
 cudowna radość, cudowna nadzieja,
 sprawia to wierna miłość.
 Kto nie potrafi wiernie miłować,
 nie może mieć nadziei na znalezienie
 prawdziwej radości, prawdziwego szczęścia.
Chór:

Kiedy cieszycie się waszą miłością,
 piękne dusze, wierni kochankowie,
 raduje się serce.

GINEWRA, ARIODANTE

 Odradza się w mym sercu,
 piękna radość, piękna nadzieja,
 sprawia to wierna miłość.
 Kto nie potrafi wiernie miłować,
 nie może mieć nadziei na znalezienie
 prawdziwej radości, prawdziwego szczęścia.
Chór:

Niech każdy próbuje
 Naśladować wierność i nadzieje,
 Która daje wam szczęście.
Balet.
(Nimfy, pasterze i pasterki)
Chór: Kiedy cieszycie się wasza miłością,
 piękne dusze, wierni kochankowie,
 raduje się serce.


AKT II

 

SCENA 1

Księżycowa noc. Starożytne ruiny, w środku widok sekretnych drzwi do królewskiego ogrodu, prowadzących do komnat Ginewry. Polinesso sam.

POLINESSO

 Miłość Dalindy zjawiła się w samą porę w moim planie. Przybywaj, Ariodante, przyprowadź go, o Losie, w to miejsce ustronne, do świątyni mej przebiegłej sztuki.

 

SCENA 2

Ariodante, Polinesso, a potem ukryty Lurkanio; w końcu Dalinda ubrana w strój Ginewry.

POLINESSO

 Oto on! Przyjacielu, jak się tu znalazłeś?

ARIODANTE

 Tak wielką czuję w sercu radość, że nie mogę zmrużyć oka do snu. Dzięki Miłości, Ginewra, moje kochanie...

POLINESSO

 Cóż takiego?

ARIODANTE

 Moja małżonka....

POLINESSO

 Ty śnisz!

ARIODANTE

 Moje serce się raduje.

POLINESSO

 Ariodante, ty żartujesz.

ARIODANTE

 Ależ to prawda. Przed chwilą dała mi swą rękę w dowód [miłości].

POLINESSO

 Mi natomiast daje miłosne zadowolenie.

ARIODANTE (sięgając po miecz)

 Co mówisz, książę? Mój miecz cię powstrzyma, bowiem kłamiesz!

POLINESSO

 Uspokój się; jeśli chcesz przekonać się na własne oczy, sprawię za chwilę, że ujrzysz tę zdradę.
 (Wchodzi Lurkanio i ukrywa się wśród ruin)

LURKANIO

 Mój brat z księciem? Schowam się tutaj.

POLINESSO

 (do Ariodante) Ukryj się tu....

ARIODANTE

 Czy mówisz prawdę, czy kłamiesz, ta noc będzie ostatnią dla ciebie lub dla mnie.

Aria:
Przygotuj się na śmierć,
 jeśli zobaczę, że kłamiesz.
 Ale jeśli moja ukochana zdradziła mnie,
 sam umrę z rozpaczy.
(Ariodante chowa się wśród ruin, a Polinesso puka do drzwi, które otwiera Dalinda przebrana za Ginewrę.)

POLINESSO

 Ginewra?

DALINDA

 Mój panie!
 (Polinesso wchodzi i drzwi się zamykają)

LURKANIO

 Bezwstydna!

ARIODANTE

 Moje oczy, co ujrzałyście?
 (idzie szybko w kierunku drzwi)
 A jednak to ona... przy tym nieszczęsnym progu, niech śmierć położy kres memu bólowi.
 (Wyciąga miecz i opiera rękojeść na ziemi, żeby się zabić, kiedy powstrzymuje go Lurkanio i odbiera mu miecz)

LURKANIO

 Powstrzymaj się, bracie! Po co to szaleństwo?!

Aria:
Żyj, aby pomścić
 zdradzoną miłość i skalany honor.
 Zatopić w sobie
 ten okrutny miecz
 w imię niewiernej kobiety byłoby tchórzostwem.
 (Zabiera miecz)
 

SCENA 3

Ariodante sam.

ARIODANTE

 Wciąż jeszcze żyję? Bogowie, co zrobię bez miecza? Co mi radzisz, mój smutku?

Aria:
Baw się, niewierna,
 w objęciach swego kochanka.
 Zdradzony, w ramiona śmierci
 rzucę się z powodu twej zdrady.
 Ale by zerwać ten haniebny związek,
 powrócę jako żałosny cień i nagi duch,
 by cię dręczyć.
 (Odchodzi)
 

SCENA 4

Polinesso i Dalinda, ubrana jako Ginewra.

POLINESSO (rozglądając się po scenie)

 (Moja strzała trafiła w cel. [Ariodante] odszedł zrozpaczony! O, jakże jestem szczęśliwy!)

DALINDA

 Żegnaj, Panie. Już świta dzień.

POLINESSO

 Jeśli wcześniej słyszałaś jedynie wymówki odnośnie tej maskarady, od tej chwili słyszeć będziesz jedynie czułe słowa miłości.

DALINDA

Aria:
Jeśli tak podoba się memu sercu
 twoje oblicze, Panie,
 kiedy mnie ganisz,
 jakże droga mu będzie
 twa piękność,
 kiedy okażesz mi czułość.
 (Wychodzi)
 

SCENA 5

Polinesso sam.

POLINESSO

 Jakże udany był mój przewrotny plan, który memu rywalowi zadał ostateczny cios.
 

Aria:
Skoro przebiegłość przynosi sukces,
 na zawsze znienawidzę cnotę.
 Każdy kto pragnie czynić jedynie to, co słuszne,
 jest zawsze nieszczęśliwy na tym świecie.
 (Odchodzi)
 

SCENA 6

Galeria. Król ze strażą, z towarzyszeniem doradców, później także Odoardo.

KRÓL

 Udajmy się, wierni poddani, na radę, by zdecydować, czy książę Ariodante jest godny mego dziedzictwa.

ODOARDO (wchodzi)

 Nieszczęsny królu! Nieszczęsne królestwo!

KRÓL

 Odoardo, cóż to? Mów..

ODOARDO

 Niech mój ból, moja rozpacz, przemówią do ciebie.

KRÓL

 O niebiosa, ześlijcie pocieszenie!

ODOARDO

 Ariodante...

KRÓL

 Co...?

ODOARDO

 Panie, Ariodante nie żyje.

KRÓL

 Jak to? co słyszę? O Bogowie!

ODOARDO

 Jego giermek przyniósł do pałacu wieści, że nieszczęsny [Ariodante] rzucił się w otchłań morskich fal.

KRÓL

 Od tego samego giermka chciałbym usłyszeć o przyczynie jego śmierci. O córko! O ja nieszczęsny! Okrutny losie!

Aria:
Zazdrosny, chciwy losie,
 jestem nieszczęsny w tym dniu!
 [Odbierając mi] księcia, zabrałeś mi
 część mego serca.
 A teraz, moją kochaną córkę,
 drugą część [mego] serca,
 o Bogowie, odbierze mi
 być może ból.
 (Odchodzi)
 

SCENA 7

Ginewra, Dalinda, potem Król.

GINEWRA

Aria:
Mocno stuka mi serce,
 nie rozumiem dlaczego.
 Z radości? z bólu?
 Kto wie, co to jest?

DALINDA

 Bądź dobrej myśli, księżniczko.

KRÓL

 Córko, królewska dusza tym się od innych różni, ze dzielnie znosi ciosy niesprawiedliwego losu.

GINEWRA

 Cóż to za ponury wstęp?

KRÓL

 Ach, okrutne nieszczęście!

GINEWRA

 O! Mów, rodzicielu drogi...

KRÓL

 Podpora... Nadzieja królestwa....

GINEWRA

 O ja nieszczęsna!

KRÓL

 W pobliskim morzu, twój małżonek Ariodante...

DALINDA

 O niebiosa!

GINEWRA

 O Boże!

KRÓL

 Miotany szaleństwem...

GINEWRA

 Och, ojcze!

KRÓL

 On nie żyje.

GINEWRA

 Nie zniosę tego! Ja także umieram.
 (Upada omdlała na krzesło).

DALINDA

 Moja pani!

KRÓL

 Moja córko, odwagi, pocieszenia!

DALINDA

 Co za nieszczęście!

KRÓL

 Co za ból! Córko?

GINEWRA

 Umieram.

KRÓL

 Pomóżcie ją zanieść do najbliższego łoża, słudzy; ja do niej za chwilę powrócę. Ach, nieszczęśliwy dniu!
 (Ginewrę przenosi Dalinda, paziowie i inni. Odchodząc, Król natrafia na Odoarda i Lurkania)

 

SCENA 8

LURKANIO

 Mój królu.

KRÓL

 Lurkanio, o Bogowie! pociesz się - teraz, kiedy twój brat nie żyje, we mnie znajdziesz rodzica.

LURKANIO

 Panie, szukam sprawiedliwości, nie pocieszenia.

KRÓL

 Sprawiedliwości? Wobec kogo?

LURKANIO

 Wobec sprawcy śmierci mojego kochanego brata.

KRÓL

 Jak to? Jeśli w swym szaleństwie....

LURKANIO

 Nie, Panie, [jego śmierć] miała sprawcę...

KRÓL

 Kto nim był?

LURKANIO

 Bezwstydność...

KRÓL

 To zdumiewają! Czyja bezwstydność?

LURKANIO

 Twojej córki.

KRÓL

 O Bogowie, co słyszę!

LURKANIO

 Czytaj. (Podaje mu list)

KRÓL

 Przez tajemne drzwi królewskiego ogrodu, ostatniej nocy Ginewra wprowadziła pewnego kochanka...
 (czyta dalej, ale niższym głosem)
 Więcej nie powiem. Ariodante to widział, ja także. Nie wiem, czy to opatrzność czy też nieszczęście, ale gdybym był dalej, mój zrozpaczony brat zabiłby się swym mieczem. Zabrałem miecz i choć nie odwróciłem jego losu, nieco go opóźniłem.
 (czyta dalej na głos)
 Ale, o Bogowie, nie sposób powstrzymać zrozpaczonego człowieka. Znasz resztę historii, Panie i Ojcze. Musisz ukarać winną!
 (opada z bólem na tron)

LURKANIO

 Przedstawiłem ci prawdę i jeśli znajdzie się ktoś, kto będzie bronić [Ginewry], poprę swe oskarżenie mieczem.

Aria:
Twoja krew i oddanie
 twej córce i sprawiedliwości
 walczą teraz w tobie.
 Ale ty pokażesz światu, niebiosom,
 ze karząc swą winną córkę,
 nie postępujesz jak ojciec, ale jak król.
 (Odchodzi)
 

SCENA 9

Król, Odoardo, Ginewra i Dalinda.

ODOARDO

 Ileż to nieszczęść jeden dzień przyniósł!

DALINDA

 Panie, zobacz jak ból odmienił twą córkę; rozdziera szaty i nieprzyjaciela widzi w swej własnej twarzy.

GINEWRA

 Ojcze...

KRÓL

 Ta bezwstydna istota nie jest moją córką!
 (podnosi się wzgardliwie i odchodzi)

 

SCENA 10

Ginewra i Dalinda.

GINEWRA

 [Nazwał] mnie bezwstydną?

DALINDA

 (O niebiosa, co słyszę?)

GINEWRA

 Mnie? Bezwstydną? Ale dlaczego?

DALINDA

 Biedne dziecko!

GINEWRA

 Bezwstydna, ja bezwstydna?

DALINDA

 O Bogowie!

GINEWRA

 Kim jesteś? Kim był on? Kim jestem ja?

DALINDA

 (Och, ona oszalała!)

GINEWRA

 Furie, przybywajcie z królestwa podziemi; czemu zwlekacie? Chodźcie! Chodźcie i ciśnijcie do czeluści piekielnych całą miłość, jaką znajdziecie na świecie.

DALINDA

 Wasza miłość!

GINEWRA

 Gdzie on jest? Niech powie mi ktoś, kto to wie.

DALINDA

 Powróć do siebie, otrząśnij się.

GINEWRA

 Jakie to ma dla mnie znaczenie, skoro moje cudowne słońce nie żyje.
 (Płacze)

DALINDA

 Odzyskuje zmysły!

GINEWRA

 Dalindo, to nie ja jestem tą rozpustnicą?
 Czy to powiedział mój ojciec? I dlaczego to powiedział?

DALINDA

 Nie wiem.

GINEWRA

 Ja wiem: by mnie udręczyć.

DALINDA

 Pociechy!

GINEWRA

 Gdzie jestem? Żyję? Czy śnię?

Aria:
Moja okrutna udręka
 nie może być już większa.
 Śmierci, gdzie się podziewasz,
 że jeszcze zachowujesz mnie przy życiu?
 Przybywaj! Z moich nieszczęść
 nie jesteś najgorsza,
 Jesteś od nich wybawieniem.
Balet
Wejście Dobrych Snów.
Wejście Złych Snów.
Wejście Dobrych Melancholijnych Snów.
Walka Złych i Dobrych Snów.
 

GINEWRA

 Co ujrzałam? O Boże! O nieszczęsna! Nawet kiedy śnię, mój ból nie zna ukojenia.


AKT III

 

SCENA 1

Las. Ariodante, w przebraniu, później Dalinda, uciekająca przed dwoma napastnikami.

ARIODANTE

 Bogowie! Pozostawić mnie przy życiu, zsyłając tysiące śmierci - czy to jest litość?

DALINDA

 (zza sceny) Łajdacy! Jestem zdradzona! O, niegodziwy diuku!
 (Ariodante ściga napastników za sceną).

ARIODANTE

 Z powrotem, zdrajcy!

DALINDA

 O Bogowie! Ariodante?

ARIODANTE

 Czy to nie Dalinda? Ależ to ona!

DALINDA

 To on! Książę, ty żyjesz? Czy to być może....?

ARIODANTE

 Żyję, Dalindo, dla niewiernej Ginewry.

DALINDA

 Ty wierzysz, że Ginewra zdradziła twój honor?

ARIODANTE

 Muszę wierzyć mym oczom.

DALINDA

 Padłeś ofiarą księcia Albany, perfidnego niegodziwca, który chciał pozbawić mnie życia, a ciebie królewskiego tronu.

ARIODANTE

 Jak to? Zatem kobieta, którą widziałem... która ograbiła mnie z mej miłości, a siebie z honoru, to nie była Ginewra?

DALINDA

 Nie! To byłam ja!

ARIODANTE

 O ja nieszczęsny!

DALINDA

 Wysłuchaj mnie, Panie, byłam tak zakochana, że moja dusza....

ARIODANTE

 Chodź ze mną! Resztę usłyszę po drodze!

Aria:
Ciemna noc, nieufne spojrzenie,
 nieszczęsne szaty, niespokojne serce,
 zniszczyliście wielką wiarę.
 Złe podejrzenie, kłamiące oczy,
 podły przyjaciel i zdrajca,
 odarli mnie ze wszystkiego, co drogie.
 (Odchodzi)
 

SCENA 2

Dalinda sama.

DALINDA

 Niewdzięcznik Polinesso! W czym zawiniłam, że śmiercią odwzajemnia moją miłość?
 Ach tak, to mój błąd, za bardzo cię kochałam!

Aria:
Obojętne niebiosa, co teraz zrobicie?
 Zagrzmijcie, niebiosa, nad głową tego łotra!
 Zniszczcie niewdzięcznika,
 okrutnika, który mnie zdradził;
 Nieukarana perfidia
 będzie się śmiać
 na widok powalonej
 skały lub świątyni.
 

SCENA 3

Ogród królewski. Król, Odoardo, później Polinesso.

ODOARDO

 Nie odmawiaj błaganiom swej córki, by mogła ucałować twą dłoń przed śmiercią.

KRÓL

 Nigdy! zanim nie zobaczę rycerza gotowego bronić jej honoru, niech nie liczy, ze ujrzy mą twarz.

POLINESSO

 Mój królu, przygotuj pole do pojedynku, gdyż to ja będę obrońcą Ginewry.

Aria:
Obowiązek, sprawiedliwość, miłość
 rozpalają mi w sercu
 pragnienie chwały.
 Jeśli takim pięknym życzeniom
 gwiazdy są życzliwe,
 zwyciężymy!

KRÓL

 Niech przyjdzie teraz moja córka.
 (Odoardo wychodzi)
 
 Moje uczucia, wystarczająco udawałyście gorliwość i surowość sędziego i króla, teraz sercu kochającego ojca pozwólcie przemówić.

 

SCENA 5

Król i Ginewra, w towarzystwie straży.

KRÓL

 Oto moja córka! Co za widok!

GINEWRA

 Ojcze, słodkie imię! Przybywam przed twoje oblicze, nie po to, by szukać przebaczenia,
 ponieważ nie zawiniłam, ale....

KRÓL

 (Och!) Czego chcesz, córko?

GINEWRA

 Chce, bym nie musiała umierać nienawidzona przez ciebie, ponieważ umieram niewinna.
 (Klęka)
 Daj mi zaszczyt ucałowania twej kochanej dłoni, która wydała rozkaz śmierci, a będę szczęśliwa...

KRÓL

 Proszę. (Och, córko! O Boże!)
 (Podaje rękę)

GINEWRA

Aria:
Całuję cię, królewska dłoni,
 słodka dla mnie, choć tak surowa.
 Jesteś mi droga, choć niesprawiedliwa,
 jesteś [dłonią] mego ojca, choć jesteś bezwzględna.

KRÓL

 Córko, niepewny los wciąż nie zdecydował, czy będziesz żyć, czy umrzesz. Jeśli jesteś niewinna, możesz wciąż liczyć na to, że twój obrońca zwycięży.

GINEWRA

 Kto nim jest?

KRÓL

 Polinesso.

GINEWRA

 Odrzucam taką obronę!

KRÓL

 Ale ja jej pragnę, gdyż chcę zachować twój honor, mój honor i honor tronu.

Aria:
Przyciskam cię do piersi i odchodzę,
 ale serce me nakazuje
 ruch przeciwny ruchom stóp.
 Żegnaj, córko!
 Zostawiam cię, o Boże! nie wiem,
 czy cię znów zobaczę,
 serce mego serca.
 (odchodzi)
 

SCENA 6

Ginewra i straże.

GINEWRA

 I tak zostawia mnie ojciec? Bądź silne, moje serce! śmierć jest najmniejszym z moich smutków.

Aria:
Tak, umrę, ale czy moja godność
 musi umrzeć wraz ze mną, o Boże?
 Sprawiedliwe niebiosa, miejcie litość nad królewskim honorem!
 

SCENA 7

Pole pojedynku. Król na tronie, ze strażami, Odoardo; Lurkanio uzbrojony, a potem Polinesso, również uzbrojony. Tłum.

LURKANIO

 Niech niebo sprzyja słusznej sprawie:
 Teraz niech wejdzie na pole ten, kto podtrzymuje niewinność Ginewry i niech jej broni.

POLINESSO

 Lurkanio, jej obrońca jest już tutaj i ten miecz potwierdzi, że ten, kto oskarża Ginewrę jest fałszywy i kłamie.
 (walczą)

ODOARDO

 Niebiosa, pokarajcie tego, kto się myli.

LURKANIO

 Ten cios poświęcam duszy mego brata.

KRÓL

 Bogowie!

POLINESSO

 Umieram!

KRÓL

 Biegnij, Odoardo, pomóż umierającemu księciu...
 (Odoardo podtrzymuje księcia i wyprowadza go z pola pojedynku)

LURKANIO

 Jeśli teraz ktoś jeszcze pragnie bronić winnej niewiasty, niech wystąpi, ja czekam.

KRÓL (Podnosząc się z tronu, by udać się na pojedynek)

 Jeśli nie ma nikogo, ja sam będę bronić mego honoru!

 

SCENA 8

Król i Lurkanio. Ariodante z opuszczoną przyłbicą oraz straże.

ARIODANTE

 Powstrzymaj się, mój Panie. Nie brakuje obrońców niewinności!

KRÓL

 O niebiosa! Co słyszę?

ARIODANTE

 Ja będę bronić Ginewry!

LURKANIO

 Chwytaj za miecz!

ARIODANTE

 Lurkanio, ja nie bronię niewinności zbrodnią.
 (Podnosi przyłbicę)

LURKANIO

 Co widzę?

KRÓL

 Moje oczy, co widzę? O losie!

LURKANIO

 Bogowie! Bracie!

KRÓL

 Ariodante! Gdzie jestem?

LURKANIO

 Ty żyjesz?

KRÓL

 Ty oddychasz?

ARIODANTE

 Życzliwy los sprawił, ze usłyszałem o niebezpieczeństwie, w jakim znalazła się moja księżniczka i o jej niewinności...

LURKANIO

 Od kogo? I jak?

ARIODANTE

 Panie, jeśli przyrzeczesz, że wybaczysz Dalindzie niewinny wybryk...

 

SCENA 9

Ci sami oraz Dalinda i Odoardo.

KRÓL

 A gdzie jest Dalinda?

DALINDA

 Tutaj. (Kłania się)
 Panie, choć wspólniczka Polinessa, ale niewinna...

ODOARDO

 Panie, umierając, diuk przyznał się do swych czynów.

DALINDA

 A zatem nie jestem...

KRÓL

 Powstań. Wszystko odpuszczone, wszystko przebaczone. Wystarczy! Biegnę do mej córki;
 ty ze mną, Ariodante, a w tym czasie smutek mojego dworu i mojego królestwa niech zamieni się w radość, a płacz w śmiech.
 (Odchodzi)

ARIODANTE


Aria:
Po nocy, ciemnej i złowieszczej,
 słońce rozjaśnia niebiosa jeszcze piękniej
 i napełnia ziemię radością.
 Choć w potwornej burzy
 mój statek niemal zatonął,
 [teraz] wkracza do portu
 i dobija do brzegu.
 (Odchodzi)
 

SCENA 10

Lurkanio i Dalinda.

LURKANIO

 Dalindo, wraz z moim bratem powraca ogień mej miłości.

DALINDA

 Panie, to wielki honor, ale by być jego godną, chcę najpierw ci jasno pokazać perfidię księcia i moja niewinność.

LURKANIO

 Dajcie mi nadzieję, słodkie usta mej najdroższej, a będę szczęśliwy!

DALINDA

 Tak, miej nadzieję, ja już się kajam, a nowy płomień rodzi się w mej piersi.

LURKANIO

 A zatem kochałaś? o Boże, co słyszę! Kochałaś?

DALINDA

 - zdrajcę!

LURKANIO

 Czy wciąż go kochasz?

DALINDA

 Kajam się, że do tej pory kochałam tak niemądrze.

LURKANIO

 Dajcie mi nadzieję...
 (Odchodzi)

 

SCENA 11

Pomieszczenie przeznaczone na więzienie dla Ginewry.

GINEWRA

 Jak długo mam polegać na niepewnym, nieprzychylnym losie, zawieszona pomiędzy życiem i śmiercią, bez pociechy, porzucona i sama?

Aria:
Opuszcza mnie, o Bogowie, moja wytrwałość,
 teraz, kiedy mój ból zbliża się ku końcowi,
 pozostaje mi jedynie nadzieja śmierci...

SCENA 12

Na dźwięk radosnej symfonii wkraczają Król, Ariodante, Dalinda, Lurkanio i Odoardo.

KRÓL

 Córko, niewinna córko! Jesteś wolna, wolna! Podejdź, bym mógł cię objąć, ciesz się triumfem!

ARIODANTE

 Żono, słodka moja żono! To ja zasługuję na śmierć, bo wątpiłem w twą wierność.

DALINDA

 Pani, u twych stóp...

LURKANIO

 Ginewro, nikczemny podstęp, nad którym ubolewam...

GINEWRA

 Czy to sen? Czy jawa? Co ja robię? Czy żyję? Ale jak? O niebiosa!...

KRÓL

 Dosyć już, moja córko; wkrótce wszystko zrozumiesz: teraz obejmij swego małżonka i osusz łzy.
 (Ginewra i Ariodante obejmują się)

LURKANIO

 Dalindo, proszę o litość dla mej miłości.

DALINDA

 Moja wierność będzie małą nagrodą za twą miłość.

KRÓL

 A teraz mój dwór i moje królestwo, tańcem, zabawą i wystawną ucztą niech pokażą naszą wspólną radość.
 (Wszyscy wychodzą, z wyjątkiem Ginewry i Ariodante)

ARIODANTE

 Chciałbym mieć tysiąc żyć, by je tobie poświęcić.

GINEWRA

 Chciałabym mieć tysiąc serc, by je poświęcić tobie.

ARIODANTE, GINEWRA

 Ale w tym, które ci daję, więcej jest miłości, wierności i wiary niż w tysiącu.
 (Wychodzą)

 

SCENA OSTATNIA

Hall w pałacu królewskim, na końcu którego widać ozdobne schody, wsparte na kolumnach. Na dole, po obu stronach schodów, dwie pary drzwi, a na górze galeria dla drugiej orkiestry (instrumenty drewniane). Król, Ginewra i Ariodante, trzymają się za ręce, także Dalinda i Lurkanio trzymają się za ręce; Odoardo. Rycerze i damy dworu schodzą ze schodów uroczyście, w tym samym czasie straże i lud wchodzą przez oboje drzwi. Kiedy schodzi Król, zaczyna śpiewać chór, a damy dworu i rycerze ustawiają się do tańca.

CHÓR

 Niech wszyscy wychwalają cnotę, która zawsze radośnie triumfuje!
 Cnota triumfuje w każdym sercu,
 jeśli towarzyszy jej niewinność;
 Potrafi zachwycić niebiosa
 i poplątać nici Parkom,
 rozweselić i pocieszyć duszę.

KONIEC